Ree / hert

Een reekalf of hertenjong met de hand grootbrengen

Laat ik deze handleiding voor jonge reeën beginnen met de waarschuwing dat deze dieren zeker niet door particulieren met de hand kunnen worden grootgebracht. Deze dieren kunnen erg slecht tegen stress en hebben specialistische hulp nodig. Alleen met de juiste zorg kun je ze grootbrengen en weer succesvol uitzetten in de natuur.

Bovendien is het verboden om deze dieren in huis te nemen. Het is zelfs een misdrijf en je kunt er gevangenisstraf en een strafblad door krijgen.

De meeste jonge reeën die worden gevonden hebben geen hulp nodig. Ze liggen stil in de bosjes te wachten tot hun moeder terug komt. Dit is normaal gedrag.

Wanneer heeft een jong hertje of reekalf hulp nodig?

  • als het zichtbaar gewond is, diarree heeft of onder de maden zit.
  • Als er een gewond of dood moederdier is gevonden met volle uiers.
  • Als het dier overdag doelloos rond loopt en roept. Het hoort overdag stil te blijven liggen.
  • Als het dier koud aan voelt.
  • Als het dier op z'n zij ligt, ipv op de buik met de pootjes onder zich.

Twijfel je, neem dat contact op met een boswachter of de beheerder van het natuurgebied (telefoonnummer staat vaak op het bordje bij de ingang van het natuurgebied).
Adressen van officiele opvangcentra voor reeën en herten vind je hier.

Heb je het dier aangeraakt? Dat is niet erg. Het is een fabeltje dat moederdieren hun jong verstoten omdat ze naar mensen ruiken. Herten zijn prima gewend aan de geur van mensen. Je kunt net onder de ribben voelen of het hertenjong een volle maag heeft. Is dat het geval, dan lekker laten zitten.

Het kan natuurlijk ook zijn dat je een hertenpark o.i.d. beheert, en dat je hulp zoekt omdat je ziet dat het niet goed gaat met een van de hertenkalfjes. Het beste kun je dan ook contact opnemen met een opvangcentrum voor reeën. Zij hebben alle kennis en ervaring in huis en willen je graag helpen.

Melkpoeder voor jonge reeën en herten

FoxValley 33/30 is speciaal gemaakt voor herten en reeën. Het melkpoeder bevat 33% eiwit en 30% vet.
We hebben het standaard op voorraad in emmers van 1,58 kg en 3,6kg. Grotere verpakkingen zijn op aanvraag ook leverbaar.

Een andere optie is lammetjesmelk te gebruiken. Deze melk is te koop bij de Boerenwinkel.

Het standaard mengadvies is 1 maatdeel poeder met 2 maatdelen water.
Als een dier er erg slecht aan toe is en/of uitgedroogd is, kun je het de eerste dagen ook iets verder verdunnen tot 1 deel poeder met 3 delen water. Of mengen met elektrolyten zoals ORS of Rehydration.

Als extra ondersteuning kun je colostrum toevoegen aan de melkvoeding. Dat bevat veel bijzondere stoffen zoals lactoferrine, lactoperoxidase, IgA en PRP (Proline-Rich-Peptide). Colostrum therapie helpt een goede darmwerking te bevorderen, ondersteunt het immuunsysteem en verhoogt de weerstand.
Eén gram per 100 gram lichaamsgewicht per dag toevoegen aan de melkvoeding is voldoende. (mag verdeeld worden over meerdere porties).

Leeftijdsbepaling

Pasgeboren:

  • zeer zachte vacht
  • vochtige navelstreng
  • zachte bleke hoefjes

minder dan een week oud:

  • staat nog niet stevig op de poten
  • poten staan wijduit
  • lichaam ziet er 'hol' uit
  • uitgedroogde navelstreng

meer dan een week oud:

  • betere balans en bewegingen
  • lichaam ziet er meer 'gevuld' uit
  • navelstreng valt eraf op een leeftijd van ongeveer 2 weken

4 weken oud

  • Het dier begint vast voedsel te eten. Geef voldoende hooi, en vermijd granen, zodat het dier een juiste darmflora ontwikkelt.

Voedingsschema

De meningen zijn erg verdeeld over het aantal voedingen per dag. In de natuur wordt een hertenjong ook maar enkele keren per dag gevoed, en ligt het grote delen van de tijd alleen in het bos te wachten tot de moeder weer terug komt.

De maag van een hert of reekalf kan met gemak 10-12% van het lichaamsgewicht bevatten.

Geef ongeveer tussen de 35 - 50 ml per kg lichaamsgewicht melkvoeding per voeding. En in totaal ongeveer 10 tot 20% van het lichaamsgewicht per dag.

In de eerste levensweek: minimaal 4 voedingen per dag (bijvoorbeeld om 7 uur, 12 uur, 17 uur en 22uur)  (vaker mag ook)
In de tweede t/m vierde levensweek: minimaal 3 voedingen per dag (vaker mag ook)
Met 4-6 weken: rustig afbouwen naar 2 voedingen per dag en introductie van vast voedsel. Geef voldoende hooi, en vermijd granen, zodat het dier een juiste darmflora ontwikkelt.
Na 7 weken: serieus gaan afspenen en geleidelijk overstappen op vast voedsel

Dit is slechts een globaal schema. Vaker voeden mag ook. Pas het aan aan het individu. Het ene hertenjong ontwikkelt zich sneller dan het ander.
Sommige opvangcentra proberen de hele dag door kleine hoeveelheden aan te bieden. En 's nachts wat minder vaak.

 

Tips voor het voeden

Als een hertje niet wil drinken, kun je proberen om tegelijkertijd met een nat doekje over de anus te wrijven. Moeder likt in de natuur ook haar jong over de kont als het melk bij haar drinkt.

Veeg melkresten rond de bek goed af met een vochtig doekje. Dit voorkomt kale plekken.

Houd de fles met de achterkant 45 graden omhoog. Op die manier krijgt het hertenjong geen lucht mee.
Het hoofd moet uitgestrekt zijn en iets omhoog wijzen. Op deze manier kan het het makkelijkste drinken.

 

Spenen en overige benodigdheden

Pritchard speen past op een limonadeflesDe pritchard spenen zijn heel handig voor jonge reeën en herten. Je schoeft ze eenvoudig op een willekeurige limonadefles. Door een luchtventieltje in de dop, kan er geen vacuum in de fles ontstaan.

Een andere speen voor reeën en herten is speen D van Wombaroo. D staat voor Deer, en de vorm van de speen is speciaal ontwikkeld voor deze dieren. Elke speen is handgemaakt en kan iets afwijken qua dikte van het materiaal.
Bij deze speen hebben we een eenvoudige plastic fles zonder maatverdeling, waar ongeveer 250ml melk in past.

Rehydration of ORS is ideaal voor een jong dier dat is uitgedroogd. Het is universeel voor alle zoogdieren te gebruiken.

NutriDrops is een bijzonder voedingssupplement voor dieren. Het bevat vitamines, mineralen en energie. Het unieke aan de Nutridrops is dat het wordt opgenomen door het wangslijmvlies, en dus niet hoeft te worden doorgeslikt. Enkele druppels in de bek geven is genoeg om een slap lusteloos dier te helpen. Het is universeel bruikbaar voor alle zoogdieren en vogels.

Alle producten zijn te koop in onze webshop: shop.melkvoordieren.nl

Vast voedsel

Vanaf een leeftijd van ongeveer 3 weken zal het hertenjong of reekalfje vast voedsel gaan eten. Het ene jong is daar eerder mee dan het ander, dat is niet erg.

Wat je mag geven:

  • hertenbrokjes (met mate)
  • klaver
  • granen (met mate)
  • appels
  • mais (met mate)
  • gras, varens en hooi
  • wilgentakken

Geef geen zoutliksteen. Er zit al genoeg zout in het voer, en teveel zout kan problemet geven met de nieren of de urinewegen.
Geef alleen voedsel dat past bij het natuurlijke voedsel van herten en reeën. In het wild zal het moederdier aan het jong leren wat het wel en niet kan eten. Sommige planten die in de natuur voorkomen, zijn giftig voor herten en reeën, bijvoorbeeld coniferen, kersenboom, azalea's en allerlei planten die als heg worden gebruikt.

Huisvesting van jonge herten en reeën

Jonge herten en reeën kan je het beste in een stal huisvesten. Daar zijn ze beschermd tegen de regen en grote temperatuursverschillen. Als het nodig is, kan je een infraroodlamp ophangen in de stal, om een extra warme hoek te creeëren.  Stro geeft ook een goede isolatie tegen de kou, zorg dat er lekker veel stro is om op te liggen. Je kunt eventueel met strobalen een kleinere ruimte maken binnen de stal voor het hertenjong.
Oudere herten en reeën kunnen naar buiten in een weilandje. Ze hebben wel een zeer hoog hek nodig, want ze kunnen hoog springen. Ook moet je ze beschermen tegen roofdieren.

Herten en reeën zijn erg visueel ingesteld. Zorg dat er zo min mogelijk contact is met mensen, zeker als het om wilde diersoorten gaat. Geef het hertenjong privacy en plekjes om te verstoppen. Sommige hertenopvangen zetten nep-herten neer in het weilandje, om het jong het gevoel te geven dat het in een veilige kudde is.

Meer lezen

Voor meer technische informatie verwijs ik naar onderstaande website. Het is engelstalige informatie over het grootbrengen van jonge herten en reeën.

http://wildpro.twycrosszoo.org/S/00Man/MammalHusbandryTechniques/UKMHusbIndTech/HR_M_Deer.htm

Wild Mammal Babies, the first 24h and beyond